Schijndracht – ook wel pseudopregnantie of pseudocyesis – is een hormonale toestand die bij ongestriliseerde teven voorkomt na de tochtigheid. Veel eigenaren worden er door verrast. De hond gedraagt zich als een drachtige of zogende teef zonder dat er pups zijn. Wat is het, hoe herken je het en wat doe je eraan?
Wat is schijndracht?
Na elke tochtigheidsperiode daalt het progesteronegehalte en stijgt het prolactinegehalte. Dit is normaal, maar bij sommige teven reageert het lichaam zo sterk op deze hormonale verschuiving dat het moedergedrag en zelfs melkproductie optreden – zonder dat er een dekking of zwangerschap was.
Schijndracht treedt op 6 tot 12 weken na de tochtigheid en is bij ongestriliseerde teven in principe normaal – maar het kan ernstig zijn en vereist soms behandeling.
Symptomen van schijndracht
Lichamelijk
- Vergroting en gevoeligheid van de melkklieren
- Melkproductie (soms bij aanraking of druk)
- Verhoogde lichaamstemperatuur
- Buikvergroting (zeldzamer)
- Verminderde eetlust
Gedragsmatig
- Nestbouwgedrag: zakdoeken, speelgoed of kussens verzamelen als nestje
- Adopteren van een speeltje als surrogaatpup: beschermend gedrag, meedraging
- Onrust, angst of agressie bij benadering van het nest
- Teruggetrokken gedrag of juist overmatig contact zoeken
- Verlies van interesse in activiteiten
Wanneer is schijndracht zorgwekkend?
- De melkklieren zijn warm, gezwollen en pijnlijk – risico op mastitis (borstklierontsteking)
- De gedragsveranderingen zijn extreem of aanhoudend
- De teef eet of drinkt niet
- Symptomen duren langer dan 3 tot 4 weken
Behandeling
Milde schijndracht
Veel gevallen lossen vanzelf op. Wat helpt:
- Verwijder de surrogaatpuppies (speelgoed) – maar doe dit geleidelijk, niet in een keer
- Verhinder zelfstimulatie van de tepels (body of collar)
- Koele kompressen op de melkklieren voor pijnverlichting
- Overmatige beweging vermijden om melkproductie te stimuleren
- Voedselbeperking (dit vermindert melkproductie bij sommige teven)
Ernstige schijndracht
- Prolactineremmers op voorschrift van de dierenarts (cabergoline)
- Pijnstilling bij mastitis
- Antibiotica bij infectie van de melkklieren
Preventie: sterilisatie
Sterilisatie is de enige permanente oplossing voor terugkerende schijndracht. Laat de sterilisatie niet plaatsvinden tijdens een actieve schijndrachtigheidsperiode – wacht tot de symptomen volledig zijn weggeëbd (hormoonspiegels genormaliseerd). Steriliseren tijdens schijndracht kan de symptomen tijdelijk verergeren.